İİK Madde 309 – Şartları ve hükümleri

(Değişik: 28/2/2018-7101/39 md.) İflâsına hükmedilmiş olan bir borçlu konkordato talep ederse veya bu borçlunun alacaklılarından biri konkordato işlemlerinin başlatılmasını isterse, iflâs idaresi, gö rüşüyle beraber ikinci alacaklılar toplanmasında veya daha sonra müzakere edilmek üzere alacaklılara bu talebi bildirir.

108 Bu madden in başlığı “İflâs tan son ra konkordato” iken, 17/7/2003 tarihli ve 4949 sayılı Kanunun 83 ün cü maddesiyle, “Şart ları ve hükümleri” şeklind e değiştirilm iş, üst başlık olarak “II. İFLÂSTAN SONRA KONKORDATO” ibaresi eklenmiştir. 109 28/2/2018 tarihli ve 7101 sa yılı Kanunun 38 i nci maddesiyle Onikinci Bap Birinci Bölümden sonra gelmek üzere “II. REHİN Lİ ALACAKLILARLA MÜZ AKERE VE BORÇLARIN YAPILAN DIRILMASI” başlığıyla İkinci Bölüm eklenmiş, diğer bölümler buna göre teselsül ettirilmiştir. 302 ilâ 307 nci maddeler ile 308/a ilâ 308/g maddeleri burada da uygulanır. Komisere ait görevler iflâs idaresi tarafından yapılır. Konkordato talebinin alacaklılar tarafından kabul ed ildiği toplantının yapıldığ ı tarihten, konkorda tonun mahkemece tasdik edildiği tarihe kadar geçen sü rede müflisin mallarının paraya çevrilmesi durur. Bu süre altı ayı geçemez. Konkordato hakkında verilen karar iflâs idaresine bildirilir. Konkordatonun tasd iki kararının kesinleşmesi üzerine iflâs idares i iflâsa hükmeden mahkemeden iflâsın kaldırılmasını ister. İflâstan sonra konkordato iflâs tasfiyesi içinde ancak bir defa istenebilir.

IV. MALVARLIĞININ TERKİ SURETİYLE KONKORDATO110111 Genel olarak: Madde 309/a- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Malvarlığının terki suretiyle konkordato ile alacaklılara, borçlunun malvarlığı üzerinde tasarruf etmek veya bu malların tamamını ya da bir kısmını üçüncü kişiye devretmek ye tkisi verilir. Alacaklılar haklarını konkordato ta sfiye memurları ve alacaklı lar kurulu aracılığı yla kullanırlar. Konkordato tasfiye memurları ve alac aklılar kurulu konkordato talebi hakkında karar veren alacaklılar tarafından seçilir. Konkordato tasfiye memuru asliye ticaret mahkemesinin seçime ilişkin k ararı onaylamasından sonra göreve başlar. Konko rdato komiseri de tasfiye memuru olabilir.112

Zorunlu içeriği: Madde 309/b- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Malvarlığının terki suretiyle konkordato aşağıdaki hususları içerir: 1- Alacaklıların malların tasfiyesi ya da üçüncü kişiye devri s uretiyle karşılanamayan alacaklarından feragat edip etmedikleri, feragat etmiyorlarsa borçlunun so rumluluğunun ne olduğu. 2- Konkordato tasfiye memurları ile alacaklılar kurulu üyelerinin belirlenmesi ve bunların yetkileri. 3- Kanun tarafından belirlenmemi şse, malların tasfiy e usulü ve eğer mallar üçüncü kişiye devredilecekse, bu devrin şekli ve teminatlandırılması. 4- (Değişik: 28/2/2018 -7101/41 md.) Alacaklılara yönelik ilânla rın ve ilgili yerlere bildirimlerin 288 inci madde uyarınca yapılacağı.

110 Bu üst başlık altında 1 7/7/2003 tarihli ve 4949 sayılı Kanunun 83 üncü maddesiyle eklenen 309/a ila 309/l maddelerinin uygulanmasına i lişkin usul ve esaslar 104 üncü madde g ereğince Adalet Bakanlınca çıkarılacak Yönetmelikte gösterilir. 111 28/2/2018 tarihli ve 710 1 sayılı Kanunun 38 inci maddesiy le Onikinci Bap Birinci Bölümden sonra gelmek üzere “II. REHİNLİ ALAC AKLILARLA MÜZAKERE VE BOR ÇLARIN YAPILANDIRILMASI” b aşlığıyla İkinci Bölüm eklenmiş, diğer bölümler buna göre teselsül ettirilmiştir. 112 28/2/2018 tarihli v e 7101 sayılı Ka nunun 40 ıncı mad desiyle bu fık rada yer alan “icra” ibaresi “asliye ticaret” şeklinde değiştirilmiştir. Konkordato kapsamı dışında kalan mallar varsa bunlar açıkça belirtilir.

Tasdikin sonuçları: Madde 309/c- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Malvarlığının terki suretiyle konkordatonun tasd ikine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, borç lu malları üzerinde tasarru f edemez ve bu malla r hakkında tasarruf yetkisine sahip kişilerin imza yetkisi sona erer. Borçlu ticaret siciline kayıtlı ise ticaret unvanına “konkordato tasfiyesi hâlinde” sözcükleri eklenir. Konkordato masası, konkordato kaps amına girmeyen borçlardan dolayı bu unvan altında takip edilir. Konkordato tasfiye memurları konkord ato masasının muhafazası ve paraya çevrilmesi veya lüzumu hâlinde malların devri için gerekli bütün işlemleri yerine getirir. Konkordato tasfiye memurları mahkemelerde konkordato mas asını temsil eder. 2 28 inci madde kıyas yoluyla uygulanır.

Konkordato tasfiye memurlarının hukukî durumu: Madde 309/ç- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Konkordato tasfiye memurları al acaklılar kurulunun nezaret ve denetimine tâbidir. Konkordato tasfiye memurla rının malvarlığının paraya çevrilmesine ilişkin kararlarına karşı öğrenilmesinden itibaren yedi gü n içinde alacaklılar kurulu nezdinde itiraz edilebilir ve bu kurulun kararlarına karşı da şikâyet yoluna başvurulabilir. 8, 9, 10, 11, 21 ve 359 uncu maddele r konkordato tasfiye memurlarının işlemlerinde de kıyas yoluyla uygulanır.

Paylaştırmaya katılacak alacaklıların belirlenmesi: Madde 309/d- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Tasfiyeden elde edilen hasılatın paylaşımına katılacak olan alacaklıları ve sıralarını belirlemek üzere ko nkordato tas fiye memurları, alacaklılara yeni bir dav et yapmaya gerek kalmaksızın, sadece ticarî defterlere ve yapılan alacak kayıtlarına dayanarak bir sıra ce tveli hazırlar ve bu sıra cetvelini alacaklıların incelemesine hazır tutar. 230 ilâ 236 ncı maddeler kıyas yoluyla uygulanır.

Paraya çevirme: Madde 309/e- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Konkordato masasını oluşturan malvarlığı ayrı ayrı veya bir bütün hâlind e paraya çevrilir. Paraya çevirme, eğer bir alacak söz konusu ise bu alacağın tahsili veya talep hakkının satılması, diğer mallar için pazarlık veya açık artırma yoluyla gerçekleştirilir. Paraya çevirmenin usulü ve zamanı konkordato tasfiye memurlarının te klifi üzerine alacaklılar kurulunca kararlaştırılır.

Rehinli taşınmazlar: Madde 309/f- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Malların üçüncü kişiye devredild iği hâller dışında, rehin li taşınmazların konkordato tasfiye memurları tarafından pazarlık suretiyle satışı ancak, rehinli taşınmazın satış bedelinden alacağını tahsil edemeyen rehinl i alacaklıların muva fakatıyla mümkündür. Aksi takdirde, söz konusu taşınm azlar ancak açık artırma yoluyla paraya çevrilebilir. Taşınmaz üzerindeki irtifaklar, taşınmaz yükleri, ip otekler ve şerh edilmiş kişisel hakların varlığı v e sırası, sıra cetveline göre belirlenir.

Taşınır rehinleri: Madde 309/g- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Alacağı taşınır rehn iyle temin edilmiş olan alacaklılar rehinli taşınırları konkordato tasfiye memurl arına tevdi etmek zorunda değildirler. Konkordatod a başka bir süre öngörülmedikçe, rehinli alacak lılar rehinli t aşınırı uygun gördükleri zamanda, rehn in paraya çevrilmesi yoluyla veya rehin sözleşmesinde yetki verilmişse pazarlık yoluyla ya da borsada satmak suretiyle paraya çevirebilirler. Ancak, rehnin paraya çevrilmesi konkordat o masasının yararına ise, konkordat o tasfiye memurları rehinli alacaklıya rehinli malı altı ay içi nde paraya çevirmesi için yetki verebilir. Konkordato tasfiye memurları rehinli a lacaklıya, aynı zamanda 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 289 uncu maddesinde öngörülen cezayı da hatırlatarak, bu süre içinde paraya çevirme işlemini gerçekleştirmediği takdirde rehinli malı kendilerine teslim etmesini, haklı bir sebep olmaksızın teslim etmezse rüçhan hakkından mahrum kalacağını ihtar eder.113

Tahsili güç ve ihtilaflı hakların alacaklılara devri: Madde 309/ğ- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Alacaklılar kurulu, konkordato tasfiye memurlarının teklifi üzerine ihtilaflı veya tahsili güç bir alacaktan, özellikle bir iptal davas ından, borçlunun organların a veya çalışanlarına karşı sorumluluk davasından vazgeçerse, alacaklıları yazıyla veya ilân yoluyla haberdar eder ve 245 inci maddeye uygun olarak bu iddiaların takibi hakkını devretmeyi teklif eder.

Paraların paylaştırılması: Madde 309/h – (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Konkordato tasfiye memurları, geçici de olsa her dağıtımda n önce, bir pay cet veli düzenler ve payının miktarını her alacaklıya bildirir; konkordato tasfiye memurlar ı pay

113 28/2/2018 tarihli ve 7101 sayıl ı Kanunun 42 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “336/a” ibaresi “26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 289 uncu” şeklinde değiştirilmiştir. cetvelini on gün süreyle iflâs dairesinde al acaklıların incelemesine ha zır tutar. Pay cetve line karşı şikâyet yoluna başvurulabilir. Konkordato tasfiye memurları, pay c etveli ile birlikte masrafları da içeren son hesabı iflâs dairesine tevdi ederler.

Rehin açığı: Madde 309/ı- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Geçici pay cetvelin in tevdii sırasında rehni paraya çevrilmiş bulunan rehinli alacaklılar, a lacaklarının açık kalan k ısmı için geçici dağıtıma katılırlar. Açık kalan kısım konkordato tasfiye memurla rı tarafından belirlenir ve bu karara karşı şikâye t yoluna gidilebilir. Geçici pay cetvelinin te vdii sırasında rehin paraya çevrilmemişse, rehinli al acaklı komiser tarafından açık kalacağı öngörülmüş olan miktar için dağıtıma katılır. Rehnin paraya çevrilmesinden elde edilen bedelin öngörülen miktarın al tında kaldığını ispatlayan rehinli alacaklı, buna tekabül eden ödemelere hak kazanır. Rehnin paraya çevrilmesinden e lde edil en bedel ile o zamana kadar yapılan geçici ödemeler toplamı alacak tutarını aşarsa, rehinli alacaklı fazlayı iade etmek zorundadır.

Tevdi: Madde 309/i- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Konkordato tasfiye memurları tarafından belirlene n sürede hak sahip leri ta rafından tahsil edilmeyen paylar 9 uncu madde hükümlerine göre bankaya yatırılır. Beş yıl içinde hak sahipleri tarafından tahsil e dilmeyen paylar iflâs daire si tarafından dağıtılır; 255 inci madde kıyas yoluyla uygulanır.

Faaliyet raporu: Madde 309/j- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Tasfiye sona erince konkordato tasfiye memurları bir n ihaî rapor düzenler. Bu nihaî rapor alacaklılar ku rulunun onayına sunulur. Ku rul onayladığı nihaî raporu tasdik makamı olan ticaret mahkemesine gönderir ve tasdik makamı da alacaklıların incelemesine hazır tutar. Tasfiyenin bir yıldan uzun sürmesi hâlinde konkordato tasfiye memurları, her yıl en geç Aral ık ayı sonuna kadar, tasfiy e edilen malvarlığın ın ve henüz paraya çevrilmemiş malların durumunu belirten bir cetvel ve faaliyetleri hakkında bir rapor düzenleyip alacaklılar kuruluna tevdi eder. Bu cetvel v e rapor, takip eden yılın Şubat ayı sonuna kadar a lacaklıların incelemesine h azır bulundurulmak ü zere alacaklılar kurulu aracılığıyla tasdik makamına sunulur.

Hukukî işlemlerin iptali: Madde 309/k- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Borçlu tarafından konkordato nun tasdikinden önce yapılmış hukukî işlemler 277 ilâ 284 üncü maddelere göre iptale tâbidir. (Değişik ikinci fıkra: 28/2/2018 -7101/43 md.) Geçici kon kordato mühl etinin verildiği tarih, iptal davası açma sürelerinin hesaplanmasında haczin veya iflâsın açıl masının yerini tutar. Konkordato masasına yönelti len taleplerin tasarrufun i ptali yoluyla kısmen veya tamamen reddini sağlamak mümkün ise konkordato tasfiye memu rları, def’î yoluyla iptal talebinde bulunmaya yetkili ve yükümlüdürler.

Uygulanacak ortak hükümler: Madde 309/l- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Niteliğine aykırı düşmedikç e 285 ilâ 308/g madd eleri malvarlığının terki suretiyle konkordatoda da uygulanır.114

V. SERMAYE Şİ RKETLERİ VE KOOPERATİFLERİN UZLAŞMA YOLUYLA YENİDEN YAPILANDIRILMASI115116 Uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma: Madde 309/m- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Muaccel para borçlarını ödey emeyecek durumda olan veya mevcut ve alacakları borçlarını karşılamaya yetmeyen ya da bu hallerden birine düşme tehlikesiyle karşı karşıya kalması kuvvetle mu htemel olan bir sermaye şirketi veya kooperatif, ö nceden müzakere edilmiş ve projeden etkilenen a lacaklılar tarafından gerekli çoğunluk sağlanarak kabul edilmiş olan yeniden yapılandırma projesi ile birlikte, muamele merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesine, uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma için başvurabilir. 309/m ilâ 309/ü maddeler inde geçen “projeden etkilenen alacaklılar” terimi, y eniden yapılandırma proje si ile alacakları, hakları veya menfaatleri yeniden yapılandırılacak alacaklıları ifade eder. “Gerekli çoğunluk” terimi, projeden etkilenip oylamaya katılan alacaklıların sayı itibarıyla en az yarısını aşan ve oy kullanan alacakl ıların alacaklarının en a z üçte ikisini oluşturan ve projenin kabulü için gerekli olan çoğunluğu ifade ede r. Projenin birden fazla alacaklı sınıfı içermesi hâlinde, her alacaklı sınıfının kendi içinde projeyi gerekli çoğunluk ile kabul etmiş olması gerekir.

Yeniden yapılandırma projesi: Madde 309/n- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.)

114 28/2/2018 tarihli ve 7101 sayılı Kanunun 44 üncü madd esiyle bu fıkrada ye r alan “308 inci maddeler” ibaresi “308/g maddeleri,” şeklinde değiştirilmiştir. 115 Bu üst başlık, 12/2/2004 tarihli ve 5092 sayılı Kanunun 8 inci maddesiyle eklenmiştir. 116 28/2/2018 tarihli ve 7101 sayılı Kanunun 38 inci maddesiyle Onik inci Bap Birinci Böl ümden sonra gelmek üzere “II. REHİNLİ A LACAKLILARLA MÜZAKERE VE BORÇLARIN YAPILANDIRILMASI” başlığıyla İkinci Bölüm eklenmiş, diğer bölümler buna göre teselsül ettirilmiştir. Asliye ticaret mahkemesine sunula cak yeniden yapılandırma projesi, aşağıdaki hususları içerir: 1- Projeden etkilenen alacaklıların tâbi olacağı koşullar ve benzer alacaklara sahip olan alacaklılar arasında eşitliğin ne şekilde sağlanacağı. 2- Projenin, borçlunun taraf olduğu sözleşmelere etkisi. 3- Projenin, borçlunun malvarlığı üzerindeki tasarruf yetkisine etkisi. 4- Borçların ye niden yapılandırılması için gerekli görülüyor sa, borç lunun kredi gibi finansman kaynaklarına başvurup başvurmayacağı. 5- Borçlunun işletmesinin kısmen ya da ta mamen devri, diğer bir şirket veya şirketlerle bir leşmesi, sermaye yapısının veya ana sözleşmesin in değiştirilmesi, borçlu işletmenin yönetiminde yer alacak kişilerin belirlenmesi, borçların vadelerinin uzatılması, faiz oranlarının değiştirilmesi, menkul k ıymet ihracı gibi projenin uygulanabilirliğini sağlayabilecek yöntemler. 6- Tasdik kararından son ra projenin uygulanmasının kim tarafından ve nasıl denetleneceği. 7- Projeyi r eddeden alacaklının alacağının, bu alacaklı projede kendi sınıfı için öngörülen haktan daha azını açıkça kabul etmediği sürece, nitelik itibarıyla benzerlik gösteren alacaklarla eşit muameleye tâbi olacağı. Hukukî nitelikle ri büyük ölçüde birbirine benzer olan alacakların aynı sınıfta yer almaları şartıyla, proje, alacaklıları birden fazla sınıf içerisinde gruplandırabilir.

Başvuruya eklenecek belgeler: Madde 309/o- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Başvuruya eklenecek belgeler şunlardır: 1- Yeniden yapılandırma projesi. 2- Borçlunun malî durumunu gösterir belgeler, ayrıntılı bilanço, defter lerinin vaziyetini bildiren bir cetvel, gelir tabl osu ve borçlunun malî durum unu açıklayıcı diğer bilgi ve belgeler. 3- Projenin, borçluyu yeni den öde me kabiliyetine kavuştura rak muaccel borçlarını ödeme plânına göre ödeyebilecek ve nakit akışını gerçekleş tirecek duruma getireceğini gösteren belgeler. 4- Projeden etkilenen ve etkilenmeyen alacaklılar ile bunların alacaklarının listesi. 5- Başvuru öncesi müzakere sürecini tanıml ayan ve projeden etkilenen alacaklıların proje hakkında karar vermelerine olanak sağlayan yeterli bilgilendirmenin iadeli taahhütlü mektup ya da noter ihbarna mesi gibi uygun araç larla yerine getirildiğini gösteren delilleri de içeren açıklamalar. 6- Projeden etkilenip de onay veren alacaklıların, bu beyanlarını içeren, imzası ve tarihi noterlikçe onaylı tutanaklar. 7- Projeye göre ala caklıların eline geçecek mi ktar ile borçlunun i flâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktarı karşılaştırmalı olarak gösteren belge. 8- Sayı ve meblağ itibarıyla çoğunluk koşulunun gerçekleştiğini gösteren cetvel. 9- Borçlunun ödeme kabiliy etine kavuşabileceğini ve p rojede yer alan koşu llara uymasının mümkün olduğunu gösteren ve ge rekli n itelikleri haiz bir bağım sız denetim kuruluşu tarafından hazırlanmış bulunan finansal analiz raporları ile dayanakları.

Başvuru üzerine ve ara dönemde mahk emece yapılacak işlem ve al ınacak tedbirler: Madde 309/ö- 4(Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Mahkeme, başvurudan itibaren otuz gün i çinde gerçekleşecek olan duruşmanın gününü belirler; başvuruyu, 288 inci maddede öngörülen usule göre ilânen duyurur ve projeden etkilenip adresi bilinen tüm alacaklılara tebliğ eder. Yapılacak olan ilân ve tebligatta, başvurunun k apsam ve sonuçları, başvu ru dosyasının hangi tarihten itibaren nerede görülebileceği ve itirazların da ileri sürülebileceği duruşmanın günü ve saati gösterilir. Mahkeme, ayrıca, borçl unun veya alacaklıla rdan birinin talebi üzerine, başvuru hakkında v erilecek nihai kararın verilmes ine kadar geçecek olan dönem için borçlunun malvarlığını korumaya yönelik ve borç lunun faaliyetleri bakımından gerekli gördüğü tedbirleri derhal alır. Bu duru mda mahkeme, tespit edilen duruşma gününü beklemeksizin ayrıca bir duruşma günü tayin edebilir, alacaklılar ve borçlu tarafından seçilmiş, atanmasından projenin tasdikine veya reddine ilişkin kararın verilmesine kadar borçlunun f aaliyetlerinin sevk ve idaresini bizzat üstlenecek ya da bu faaliyetleri denetleyecek olan ve lazım gelen bilgi ve tecrübeye sahip ve gerekli nitelikleri haiz bir veya birkaç ara dönem denetçisi tayin edebilir. Alacaklılar ve borçlunun ara dönem denetçisi seçmedikleri ya da herhangi bir denetçi üzerinde anlaşmaya varamadıkları, a ncak şartların ara dönem denetçisi atanmasını gere kli kıldığı hallerde mahkeme, niteliği ve yetkileri yönetmelikle belirlenecek ola n bir veya birkaç ara dönem denetçisini re’sen atayabilir. Mahkeme, projeden etkilenen alacaklıların borçluya karşı başlattıkları takiplerin ve bu takiplerle ilgili olan dava ların, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre yapılan t akipleri ve davaları da kapsayacak şekilde durduru lmasına, yeni icra takibi yapılmasının etkilenen alacaklılar için yasaklanm asına, ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararlarının uygulanmamasına ara dönem için karar verebilir. Bu durumda, bir takip muamelesiyle kesilebilen zamanaşımı ve hak düşüren süreler işlemez. Ara dönemde borçlu, işletmenin devamı için zorunluysa veya malvarlığının kıymetinin korunması ya da artırılması iç in gerekli görülmesi hâlinde, kredi gibi finansman araçlarına başvurabilir. Bir finansman kaynağının kullanılabilmesi için teminat verilmesi gerekiyorsa, bu teminat öncelikle bor çlunun daha önce üzerinde re hin tesis edilmemiş taşın ır veya taşınmaz malları üzerinde sağlanır. Finansman kaynağı terimi, borçluya hammadde gibi işletmenin f aaliyet gösterebilmesi için gerekli mal ve hizmetleri sağlayanları da kapsar.

Başvurunun mahkemece incelenmesi ve kanun yolları: Madde 309/p- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Tasdik duruşmasında mahkeme, ara dönem denetçisini, borçlu işletmenin yetkililerini ve duruşmada hazır bulunan alacaklıları dinler. Mahk eme, borçlunun yeniden yapılandırmaya iyiniyetle başvurduğunu, 309/m ilâ 309 /o maddelerindeki şartların yerine geldiğini ve p rojeyi reddetmiş olan her alacaklının projeyle eline geçecek miktarın en az iflâs tasfiyesi sonunda eline geçecek miktara eşit oldu ğunu tespit ettiği takdirde , en geç otuz gün iç inde başvurunun tasdikine, aksi halde reddine karar verir. Mahkeme, tasdik kararı ile birlikte, borçlu ile alacaklıların bu konudaki görüşlerini de dikkate a larak, yetkileri sadece projenin yerine getirilmes ine ilişkin esasları denetl eyip alacaklılara durumu düzenli olarak rapor etm ekten ibaret olan bir ve ya birkaç proje denetçisi tayin edebilir. Borçlu ve alacaklılar, denetçi seçmedikleri ya da herhangi bir d enetçi üzerinde anlaşmaya varamadıkları takdirde, mahkeme, nitelikleri ve gör ev alanı yönetmelikl e belirlenecek olan bir denetçiyi re’sen atayabilir. (Değişik üçüncü fıkra:2/3/2024-7499/2 md.) Tasdik veya ret kararına karşı borçlu ve tasdik duruşması sır asında itirazda bulunmuş olan alacaklılar; tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde istinaf yo luna, istinaf incelemesi üzer ine verilen karara karşı da tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurabilir. Tarafların itirazı ile istinaf ve temyiz maktu harca tâbidir.117

Kararın sonuçları: Madde 309/r- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Yeniden yapılandırma projesi, tüm hüküm ve sonuçlarını, başvurunun tasdikine ilişkin kararın verildiği andan itibaren doğurmaya başlar. Projenin koşulları, projede n etkilenen alacaklılarla yapılmış olan tüm sözleşme hükümlerinden önce gelir. Kararın temyiz inc elemesi sonunda Yargıtayca b ozulması üzerine, projeni n tasdik kararının icrası kendiliğinden durur. Bozma kararına kadar yapılan işlemler geçerliliğini muhafaza eder. Projeden etkilenip etkilenmediğine bakılm aksızın, borçlunun taraf ol duğu sözleşmelerde p rojenin tadiline veya feshine yol açabilecek veyahut borçlunun yeniden yapılandırma yoluna başvurmasının tem errüt hali oluşturacağına ya da akde aykırılık teşk il edeceğine ilişkin hükümler bulunması hâlinde, b u hükümler borçlunun yenide n yapılandırma yoluna başvurması durumunda uygulanmaz.

117 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunun 2 nci maddesiyle bu fıkraya “itirazı” ibaresinden sonra gelmek üzere “ile istinaf” ibaresi eklenmiştir. Başvurunun tasdiki talebinin reddine ilişki n mahkeme kararının verilmesi hâlinde, mahkemece verilmiş tedbirler kalkar, durmuş olan dava ve takiplere devam edilir.

Uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırmanın feshi: Madde 309/s- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Sermaye şirketleri ve k ooperatiflerin uzlaşma yo luyla yeniden yapılandırılmas ında, 308/e maddesi ile 308/f maddesinin birinci fık rası kıyasen uygulanır. Yeniden yapılandırmanın ta mamen feshine karar verilir ve bu karar kesinle şirse, durum mahkemece 288 inci maddede öngörülen usu le göre ilânen duyurulur. İlândan itibaren on gün içi nde, projeden etkilenen alacaklılar tasdik kararını v ermiş olan mahkemeden borçlunun derhal iflâsına karar verilmesini isteyebilirler.118

Uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma projesinin tadili: Madde 309/ş- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Projenin bir kısmının ihlâli hâlinde, bu ihlâl sadece bazı alacaklıları etkiliyorsa, hakları ihlâl edilen bu alacaklıların bor çlu ile projenin tadili kon usunda anlaşmaya var maları durumunda, tadil edilmiş proje mahkemenin tasd ikine sunulur. Projenin d evamı için bu tadilatın y apılması zorunlu ise ve tadil edilmiş proje hakları ihlâ l edilmiş olan alacaklıları projeden etkilenen diğ er alacaklılardan daha uygu n bir duruma getirmi yorsa, mahkeme tadil edilmiş projeyi tasdik eder. Yen iden yapılandırma projesi nin tasdikine ilişkin usu l projenin tadili hakkında da uygulanır.

Uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma projesinin ihlâli ve muhtelif hükümler: Madde 309/t- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Borçlunun projeden doğan yükümlülüklerini tamam en veya kısmen zamanında yerine getirmemesi hâlinde durum proje denetçisi, borçlu veya projeden etkilenen alacaklılar tarafından projeyi tasdik etmiş olan m ahkemeye bildirilir. Aynı h ak, projenin tasdiki nden önce borçluya teminat mukabili veya teminatsız o larak kredi gibi finansma n kaynağı yaratıp bundan k aynaklanan alacağını kısmen veya tamamen elde edemeyen alacaklı için de söz konusudur. Bu bildirim üzerin e mahkeme, borçlunun malvar lığının korunabilmes i için, borçlunun malvarlığı üzerindeki tasarruflarını önleyici tedbirler de dahil olmak üzere, gerekli muhafaza tedbirlerini alır ve bir duruşma günü tayin ederek 288 inci maddede öngörülen usule göre ilânen duyurur. Mahkeme, projeden etkilenen veya etkilenmeyen alacaklıların vakî itirazlarını inceledikte n sonra, borçlunun yüküml ülüklerini kısmen veya tam amen yerine getirmediğini, projenin uygulanmayıp tadili nin de söz konusu olmadığını veya finansman alacaklısının alacağını tamamen ya da kısmen elde edemediğini tespit edince derhal borçlunun iflâsına hükmeder.

118 28/2/2018 tarihli ve 7101 sayılı Kanun un 45 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “307 nci madde ile 308 inci maddenin” ibaresi “308/e maddesi ile 308/f maddesinin” şeklinde değiştirilmiştir. Sermaye şirketleri ve kooperatiflerin uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırılmasına, bankalar ve sigorta şirketleri borçlu sıfatı ile başvuramazlar. Ara dönem denetçisi ve proje denetçisi hakkında 334/a madde hükümleri uygulanır.

Harç, vergi istisnaları ve teşvik belgeleri: Madde 309/u- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Tasdik edilen proje kapsamındaki; 1- Yapılacak işlemler ve düzenlenecek kâğıtlar, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa göre ödenecek damga vergisi ve 492 sayılı Harçlar Kanununa göre ödenecek harçlardan, 2- Alacaklılar tarafından her ne nam altında olursa olsun tahsil edilecek tutarlar, 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu gereği ödenecek banka ve sigorta muameleleri vergisinden, 3- Borçluya kulla ndırılan ve kullandırılacak krediler, Kaynak Kullanım ı Destekleme Fonundan, 4- Diğer benzeri işlemler, kâğıtlar ve krediler vergi, resim, harç ve fon yükümlülüklerinden (4306 sayılı Kanun uyarınca ödenmesi ger eken Eğitime Katkı Payı hariç), İstisna edilmiştir. İstisna, alacaklıların tasdik edilen proje kapsa mında edindikleri varlıkl arı elden çıkardıkları hallerde de uygulanır. Tasdik edilen proje hükümleri u yarınca tahsilinden vazgeçilen alacak tutarları 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükü mlerine göre alacakl ı için değersiz alacak, borçlu için ise vazgeçilen alacak olarak dikkate alınır. Tasdik edilen proje hükümleri uyarınca uygulamaya konulan işlemlerin gerçekleşmemesi hâlinde dahi, bu madde uyarınca uygulanmış istisnalar geri alınmaz. Uzlaşma yoluyla yenide n yapılandırma projesine göre borçları yeni bir itfa plânına bağlanan borçlula r tarafından alınmış olan teşvik belgelerinin süreleri ile ihracat taahhüt süreleri, projeler ile belirlenen süreler kadar uzatılmış sayılır. Sermaye şirketle ri ve kooperatifleri n uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırılmasının uygulanması sırasında aranacak noter onaylı belgelere ilişkin noter harcı maktu olarak alınır.

Yönetmelik: Madde 309/ü- (Ek: 12/2/2004-5092/8 md.) Bu Kanunun yayı mı tarihinden itibaren iki ay içinde Adalet Bak anlığınca sermaye şirketleri ve kooperatiflerin uzlaş ma yoluyla yeniden yapıla ndırılmasının uygulanmasına ilişkin yönetmelik yürürlüğe konulur.

ON ÜÇÜNCÜ BAP Taksiratlı ve hileli iflas

I – TAKSİRATLI İFLAS Taksiratlı iflas halleri: